Środa, 23.08.2017, imieniny: Apolinarego, Miły, Róży

Wojewoda unieważnił uchwałę Rady Miejskiej

  • 11.06.2017, 20:46
  • A.M.
Wojewoda unieważnił uchwałę Rady Miejskiej
2 czerwca 2017 roku Wojewoda Kujawsko-Pomorski Mikołaj Bogdanowicz unieważnił uchwałę Rady Miejskiej Inowrocławia w sprawie sprzeciwu wobec zapowiadanych zmian prawa samorządowego w Polsce. Pełna treść pisma poniżej.

Bydgoszcz,   2 czerwca 2017 roku

WOJEWODA KUJAWSKO-POMORSKI

 

Pan

Tomasz Marcinkowski

Przewodniczący

Rady Miejskiej

Inowrocławia

 

ROZSTRZYGNIĘCIE NADZORCZE NR  54  /2017

 

 

Na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym
(Dz. U. z 2016 r., poz.446 z późn. zm.)

 

stwierdzam nieważność

 

uchwały nr XXIX/314/2017 Rady Miejskiej Inowrocławia z dnia 24 kwietnia 2017 r. w sprawie sprzeciwu wobec zapowiadanych zmian prawa samorządowego w Polsce.

 

UZASADNIENIE

 

W dniu 24 kwietnia 2017 r. Rada Miejska Inowrocławia podjęła uchwałę nr XXIX/314/2017 w sprawie sprzeciwu wobec zapowiadanych zmian prawa samorządowego w Polsce.  Przedmiotowa uchwała wpłynęła do organu nadzoru w dniu 5 maja 2017 r.

Zawiadomieniem z dnia 17 maja 2017 r. organ nadzoru wszczął postępowanie nadzorcze. Odpowiedź od Pana Przewodniczącego Rady wpłynęła 26 maja 2017 roku.

Organ nadzoru nie podziela argumentów przedstawionych w tym piśmie.

Podstawę prawną podjęcia przedmiotowej uchwały stanowią art. 18 ust. 1 w zw. z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2016 r. poz. 446, 1579, 1948 oraz z 2017 r. poz. 730), art. 4 ust. 6 Europejskiej Karty Samorządu Lokalnego sporządzonej w Strasburgu dnia 15 października 1985 r. (Dz. U. z 1994 r. Nr 124, poz. 607 oraz 206 r. Nr 154, poz. 1107) oraz § 19 ust. 2 załącznika do uchwały nr X/99/2003 Rady Miejskiej Inowrocławia z dnia 26 czerwca 2003 r. w sprawie Statutu Miasta Inowrocławia (Dz. Urz. Woj. Kujawsko-Pomorskiego nr 93, poz. 1356 z 2004 r. Nr 30, poz. 437, z 2007 r.  Nr 13, poz. 174 i Nr 152, poz. 2725, z 2011 r. nr 5 poz. 45 oraz z   2012 r. poz. 3).

            W myśl przywołanych przepisów ustawy o samorządzie gminnym: „Do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne  o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na  rzecz innych podmiotów”. Jednocześnie, „Do właściwości rady gminy należą wszystkie sprawy pozostające w zakresie działania gminy, o ile ustawy nie stanowią inaczej.”

            Dokonując analizy wskazanej wyżej uchwały Rady Miejskiej Inowrocławia organ nadzoru stoi na stanowisku, że wymieniona uchwała została podjęta bez stosownej podstawy prawnej co stanowi istotne naruszenie prawa.

             Zważywszy, że wskazane w podstawie prawnej uchwały przepisy nie ustalają kompetencji rady gminy związanej z możliwością recenzowania działań innych organów władzy publicznej.

            Posiłkując się orzeczeniami sądów w podobnych sprawach podkreślić należy:
„że w odróżnieniu od podmiotów prawa prywatnego (osób fizycznych i osób prawnych) organy władzy publicznej co wyraźnie wynika z art. 7 Konstytucji RP działają na podstawie
i w granicach prawa. O ile podmioty prywatne mogą więc czynić wszystko czego im prawo nie zabrania, o tyle organy władzy publicznej mogą podejmować tylko te działania, na które im prawo zezwala. Wyrażona w art. 7 Konstytucji zasada legalizmu i praworządności wiąże wszystkie organy władzy publicznej, w tym również organy jednostek samorządu terytorialnego”. (…) „ Zakaz wykraczania poza zakres swoich kompetencji odnosi się przy tym do wszelkich form działalności  bez względu na to czy mają one charakter władczy czy niewładczy, intencyjny czy konkretny.” (wyrok NSA z dnia 1 lutego 2017 r., sygn. akt I OSK 2779/16).

             Zgodnie ze stanowiskiem utrwalonym w doktrynie oraz ustalonym orzecznictwem
do istotnego naruszenia prawa należy zaliczyć naruszenie przez organ jednostki samorządu terytorialnego podejmujący uchwałę z nieposzanowaniem przepisów o właściwości, podjęcie takiego aktu bez podstawy prawnej, wadliwe zastosowanie normy prawnej będącej podstawą prawną podjęcia aktu.

            Przytoczone w podstawie prawnej uchwały art. 18 ust. 1 w zw. z art. 6 ustawy z dnia
8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym nie upoważniają organów jednostek samorządu terytorialnego do wkraczania w dziedzinę spraw ogólnokrajowych, a o takich niewątpliwie stanowi powyższa uchwała.

            Zgodnie z art. 6 ustawy o samorządzie gminnym do zakresu działania gminy należą wszelkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów.

            Są to sprawy wynikające z przepisów prawa, nakładających na władze publiczne określone uprawnienia lub obowiązki o charakterze wykonawczym, których realizacja następuje na obszarze podstawowej jednostki samorządu terytorialnego ( T. Moll, Komentarz do art. 6 ustawy o samorządzie gminnym, system Informacji Prawnej LEX).

            Z kolei zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy, zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy.

            W szczególności zadania własne obejmują sprawy:

  1. ładu przestrzennego, gospodarki nieruchomościami, ochrony środowiska i przyrody oraz gospodarki wodnej;
  2. gminnych dróg, ulic, mostów, placów oraz organizacji ruchu drogowego;
  3. wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, utrzymywanie czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych, zaopatrzenia w energię elektryczną i cieplną oraz gaz;

3a) działalność w zakresie telekomunikacji;

  1. lokalnego transportu zbiorowego;
  2. ochrony zdrowia;
  3. pomocy społecznej, w tym ośrodków i zakładów opiekuńczych;

6a) wspierania rodzin i systemu pieczy zastępczej;

  1. gminnego budownictwa mieszkaniowego;
  2. edukacji publicznej;
  3. kultury, w tym bibliotek gminnych i innych instytucji kultury oraz ochrony zabytków
    i opieki nad zabytkami;
  4. kultury fizycznej i turystyki, w tym terenów rekreacyjnych i urządzeń sportowych;
  5. targowisk i hal targowych;
  6.  zieleni gminnej i zadrzewień;
  7.  cmentarzy gminnych;
  8.  porządku publicznego i bezpieczeństwa obywateli oraz ochrony przeciwpożarowej
    i przeciwpowodziowej, w tym wyposażenia i utrzymania gminnego magazynu przeciwpowodziowego;
  9.  utrzymanie gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej oraz obiektów administracyjnych;
  10.  polityki prorodzinnej, w tym zapewnienie kobietom w ciąży opieki socjalnej, medycznej i prawnej;
  11.  wspieranie upowszechniania idei samorządowej, w tym tworzenie warunków
    do działania i rozwoju jednostek pomocniczych i wdrażanie programów pobudzenia aktywności obywatelskiej;
  12.  promocji gminy;
  13.  współpracy i działalności na rzecz organizacji pozarządowych ora podmiotów wymienionych w art. 3 ust. 3  ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie (Dz. U. z 2016 r. poz. 239);
  14.  współpracy ze społecznościami lokalnymi i regionalnymi innych państw.

 

Dokonując analizy powyższych przepisów stwierdzić należy, że gmina jest samodzielna w zakresie przypisanych jej zadań, jednakże samodzielność ta ograniczona została do spraw związanych z lokalnymi potrzebami wspólnoty.

Z kolei art. 18 ust. 1 określa jedynie ogólną właściwość przedmiotową rady gminy
i nie może stanowić podstawy do działań nieunormowanych w nim w sposób bezpośredni. Cytowany przepis wskazuje kierunkową zasadę, która nie tworzy wprost kompetencji organu gminy.

Jak wynika z powyższych przepisów poza właściwością uchwałodawczą rady znajdują się sprawy ogólnokrajowe.

Rada może natomiast na podstawie tego przepisu podjąć działania o charakterze intencyjnym, programowym, ale muszą to być działania pozostające w granicach zadań gminy, przewidzianych w granicach prawa.

Przepis ten nie stanowi także samodzielnej podstawy do wydawania aktów ogólnie obowiązujących o charakterze normatywnym, bowiem konieczne jest ich umocowanie
w przepisach materialnego prawa administracyjnego.

Stanowisko takie zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w wyroku z dnia
24 sierpnia 2016 r. sygn. akt III SA/Łd 555/16. Natomiast odnosząc się do Europejskiej Karty Samorządu Lokalnego – treść przywołanego w uchwale art. 4 ust. 6 stanowi „Społeczności lokalne powinny być konsultowane o tyle, o ile jest to możliwe, we właściwym czasie
i w odpowiednim trybie, w trakcie opracowywania planów oraz podejmowania decyzji
we wszystkich sprawach bezpośrednio ich dotyczących”.

W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lipca 2011 r. sygn. akt II OSK  665/11 wyjaśniono: „Z kolei z dyspozycji art. 4 ust. 6 Europejskiej Karty Samorządu Lokalnego wynika upoważnienie do konsultacji – czego nie należy utożsamiać w prawie polskim z obowiązkiem uzgadniania – wszelkich spraw dotyczących społeczności lokalnej. Oczywiście zakres podmiotowy i przedmiotowy tych konsultacji reguluje ustrojowe
i materialne ustawodawstwo prawa krajowego.”

Wobec tego, sposób i tryb konsultacji został uregulowany m.in. w ustawie z dnia
6 maja 2005 r. o Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego oraz
o przedstawicielach Rzeczypospolitej Polskiej w Komitecie Regionów Unii Europejskiej (Dz.U. nr 90 poz. 758).

W myśl przepisu art. 2 tej ustawy:

„1. Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego, zwana dalej „Komisją Wspólną” stanowi forum wypracowywania wspólnego stanowiska Rządu i samorządu terytorialnego.

2. Komisja Wspólna rozpatruje problemy związane z funkcjonowaniem samorządu terytorialnego i z polityką państwa wobec samorządu terytorialnego, a także sprawy dotyczące samorządu terytorialnego znajdujące się  w zakresie działania Unii Europejskiej
i organizacji międzynarodowych do których Rzeczpospolita Polska należy.

3. Uprawnienia Komisji Wspólnej nie naruszają właściwości organów władzy publicznej.”

Wskazać również należy, iż umieszczenie w statucie jednostki samorządy terytorialnego przepisów o możliwości podejmowania przez radę niewiążących stanowisk, apeli, rezolucji, opinii czy oświadczeń woli nie zwalnia od zastosowania się  do przypisanych ustawami kompetencji.

Przepisy rangi statutowej nie mogą stanowić wyłącznej podstawy do wydawania uchwał o charakterze niewładczym gdyż nawet w zakresie działań niewładczych rada nie może wykraczać poza ustawowy zakres swojego działania.

Nie można zatem uznać za dopuszczalne wydawanie na podstawie przepisów statutowych aktów, które wykraczają poza przypisane ustawowo kompetencje. Przepisy rangi statutowej muszą się bowiem bezwzględnie mieścić w zakresie działania jednostki samorządu terytorialnego i jej organów, a ich wykładnia nie może prowadzić do wniosków sprzecznych
z ustawą. Stanowisko takie zajął Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia
1 lutego 2017 r. sygn. akt I OSK 2779/16. 

Biorąc powyższe pod uwagę należało orzec jak na wstępie.

Na powyższe rozstrzygniecie przysługuje prawo wniesienia skargi za pośrednictwem Wojewody do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy ul. Jana Kazimierza 5, 85 -035 Bydgoszcz, w terminie 30 dni od dnia jego doręczenia.

A.M.
Podziel się:
Oceń:
 

Komentarze (0)

Dodanie komentarza oznacza akceptację regulaminu. Treści wulgarne, obraźliwe, naruszające regulamin będą usuwane.


Pozostałe

Advertisement